DE OPLOSSING LIGT BIJ DE POLITIEK
I
n de Volkskrant van zaterdag 15 oktober vertelt René Veldwijk in duidelijke taal wat velen al lang weten: de overheid slaagt er niet in deugdelijke ict te ontwikkelen. Veldwijk analyseert zo rechtdoor als ict ontwikkelt moet worden. Slecht opgeleid personeel, te veel geld, te weinig gezonde prikkels om het beter te doen, onhaalbare bestuurlijke ambities. Ga zomaar door. Hoewel Veldwijk de spijker op zijn kop slaat mist er in zijn artikel één belangrijk element: de oplossing. En die ligt voor een groot gedeelte bij de de politiek.
Veel politieke partijen – inclusief mijn partij D66 – hebben de afgelopen jaren nauwelijks aandacht besteed aan de ontwikkeling van kennis over ict. Bekijk de portefeuilleverdeling van de politieke partijen in de Tweede Kamer: de portefeuille ict is er niet bij. Daarmee heeft de politiek geen enkele grip op de besteding van ons belastinggeld aan ict – hoogstens kunnen ze achteraf constateren dat het fout ging en beter moet.
Goede ict kost geld, maar is van grote waarde. En goede ict ontwikkel je alleen met een visie op de samenleving en de rol van internet en toepassingen daarin. Die visie kan niet zonder een goed begrip van de hele keten van aanbesteding, ontwikkeling, beheer en verbetering van ict.
Mij lijkt dat het ontwikkelen van die visie voer is voor politici. Hun perspectief moet een samenleving met ict omvatten, omdat we er zeer afhankelijk van zijn en nog meer worden. Natuurlijk kost het ontwikkelen van zo’n visie tijd, want het gaat over allerlei portefeuilles – privacy, recht, openbare ruimte, economie, bestuur… Laat de politiek te rade gaan bij heren als Veldwijk om zich bij te laten spijkeren. Het moet toch mogelijk zijn om binnen afzienbare tijd het tij te keren. Want doorgaan op deze manier, zo toont Veldwijk aan, dat kan niet.
Niet zozeer de ICT-kennis maar kennis van wat een project nodig heeft. Een sterke onafhankelijke projectleider die alle belanghebbenden veel meer op een afstand houdt en ervoor zorgt dat er een haalbaar en bruikbaar resultaat ontstaat. Niet met alle winden meewaaien en niet de butler van de opdrachtgever zijn. Desnoods het conflict aangaan en opdracht teruggeven.
Beste Theo, Hartelijk dank voor je reactie. Natuurlijk ben ik het met je eens: die projectkennis is zeer van belang. En uiteraard moet je een klant geven wat-ie nodig heeft en niet zozeer wat-ie vraagt. Mijn punt is alleen dat de portefeuille projectmanagement nooit bij een Tweede Kamer-lid past. Die van ict wel. En als er een portefeuillehouder is, dan is de kans dat er vóór een project gestuurd wordt door de politiek en niet steeds achteraf, als de mislukking een feit is. Daarbij: je kunt de online ict van de overheid ook zien als openbare ruimte, ons belastinggeld wordt daar immers uitgegeven. De politiek moet daarop een visie hebben.